BİRİKİM,
-1. Herhangi bir biçimde edinilen deneyimlerin, bilgilerin vb. toplamı: Değerlendirmelerinde belli bir birikime dayanmak. Birikimi olan bir yazar. -2. Birikmiş, bir araya toplanmış olan: Sermaye birikimi. Küçük birikimleri değerlendirmek.
-Çekird. fiz. Etkin birikim, emanasyonla-rın bozunmasıyla oluşan radyoelementler dizisi ya da 238U, 235U ve 232Th radyoaktif ailelerinin her birinin radon izotopları kümesi. (Kolayca toplanabilen etkin birikimler sık sık, maddesiz ışıma kaynağı olarak kullanılır.)
-İkt. düş. tar. ve Fels. Sermaye birikimi, Marx'a göre, kapitalist bir toplumda, sermayenin, gittikçe daha çok artıdeğer "ı kendine katma yoluyla, bütün bileşenle-riyle birlikte, yeniden üretilmesi. (Bk. an-sikl. böl.) --ilkel (ya da ilksel) birikim, marx-çılara göre, kapitalist kökenli olmayan (fakat, kapitalist üretim biçiminin doğuşunu hazırlayan) bir birikimin, fiili durumlardan -yağma, köylülerin mülksüzleştirilmesi vb.-kaynaklanarak ortaya çıktığı dönem. (Bk. ansikl. böl.)
-AnsİKL. ikt. düş. tar. ve Fels. Sermaye birikimi. Marx, hiçbir toplumun ne üretmekten ne de tüketmekten vazgeçemeyeceğini ileri sürer. Bu nedenle üretim sürecinin sürekli olması, yani metalar satıldığı zaman, üretimin sürdürülebilmesi için, yeterli bir miktarda paranın, üretim araçları ve emek gücü satın alımında kullanılması gerekir. Üretimin çeşitli aşamalarının düzenli ve zorunlu biçimde birbirini izlemesi yeniden-üretim'i oluşturur. Gerçekte, bu yeniden-üretim, emekçiler tarafından üretilip, kapitalistin kişisel zevki için tüketmediği artıdeğer'den kaynaklanır. "Artıdeğer, tüketime harcanacak yerde, sermaye olarak yatırılır ve kullanılırsa, yeni bir sermaye oluşur ve bu eskisine katılır. Demek ki birikim, artıdeğer' in sermayeye dönüşmesiyle gerçekleşir" (Kapital, 1,24).
İlkel birikim, feodal üretim biçimine özgü toplumsal ilişkilerin yıkılmasında ilk adım oldu; kapitalizme geçişten önce ortaya çıktı ve bu geçişin sürmesini sağladı. Marx'a göre: "Onun ortaya çıkması için, üretim araçlarının, bu araçları kendi emeklerini gerçekleştirmek amacıyla kullanan üreticilerin ellerinden, hiç olmazsa kısmen çekilip alınmış ve bu araçların, başka insanların emeğinden vurgun vurmak için onlardan yararlanan emtia üreticilerinin ellerine geçmiş bulunması gerekir. Emeği dışsal koşullarından kopartan tarihsel hareket; birikimin sırrı işte budur" (Kapital, 1,24).
-1. Herhangi bir biçimde edinilen deneyimlerin, bilgilerin vb. toplamı: Değerlendirmelerinde belli bir birikime dayanmak. Birikimi olan bir yazar. -2. Birikmiş, bir araya toplanmış olan: Sermaye birikimi. Küçük birikimleri değerlendirmek.
-Çekird. fiz. Etkin birikim, emanasyonla-rın bozunmasıyla oluşan radyoelementler dizisi ya da 238U, 235U ve 232Th radyoaktif ailelerinin her birinin radon izotopları kümesi. (Kolayca toplanabilen etkin birikimler sık sık, maddesiz ışıma kaynağı olarak kullanılır.)
-İkt. düş. tar. ve Fels. Sermaye birikimi, Marx'a göre, kapitalist bir toplumda, sermayenin, gittikçe daha çok artıdeğer "ı kendine katma yoluyla, bütün bileşenle-riyle birlikte, yeniden üretilmesi. (Bk. an-sikl. böl.) --ilkel (ya da ilksel) birikim, marx-çılara göre, kapitalist kökenli olmayan (fakat, kapitalist üretim biçiminin doğuşunu hazırlayan) bir birikimin, fiili durumlardan -yağma, köylülerin mülksüzleştirilmesi vb.-kaynaklanarak ortaya çıktığı dönem. (Bk. ansikl. böl.)
-AnsİKL. ikt. düş. tar. ve Fels. Sermaye birikimi. Marx, hiçbir toplumun ne üretmekten ne de tüketmekten vazgeçemeyeceğini ileri sürer. Bu nedenle üretim sürecinin sürekli olması, yani metalar satıldığı zaman, üretimin sürdürülebilmesi için, yeterli bir miktarda paranın, üretim araçları ve emek gücü satın alımında kullanılması gerekir. Üretimin çeşitli aşamalarının düzenli ve zorunlu biçimde birbirini izlemesi yeniden-üretim'i oluşturur. Gerçekte, bu yeniden-üretim, emekçiler tarafından üretilip, kapitalistin kişisel zevki için tüketmediği artıdeğer'den kaynaklanır. "Artıdeğer, tüketime harcanacak yerde, sermaye olarak yatırılır ve kullanılırsa, yeni bir sermaye oluşur ve bu eskisine katılır. Demek ki birikim, artıdeğer' in sermayeye dönüşmesiyle gerçekleşir" (Kapital, 1,24).
İlkel birikim, feodal üretim biçimine özgü toplumsal ilişkilerin yıkılmasında ilk adım oldu; kapitalizme geçişten önce ortaya çıktı ve bu geçişin sürmesini sağladı. Marx'a göre: "Onun ortaya çıkması için, üretim araçlarının, bu araçları kendi emeklerini gerçekleştirmek amacıyla kullanan üreticilerin ellerinden, hiç olmazsa kısmen çekilip alınmış ve bu araçların, başka insanların emeğinden vurgun vurmak için onlardan yararlanan emtia üreticilerinin ellerine geçmiş bulunması gerekir. Emeği dışsal koşullarından kopartan tarihsel hareket; birikimin sırrı işte budur" (Kapital, 1,24).
