Dijital Oyun Dünyası Kara Bulutlar Altında

Türkiye’de dijital oyun mağazalarına temsilci bulundurma zorunluluğu tartışması, önce Türk teknoloji basınında ve yerel haber sitelerinde gündeme geldi; uluslararası basında ise şimdilik daha çok Türkiye’nin genel “platform temsilcisi” uygulamalarına ilişkin analizler üzerinden dolaylı biçimde yer buluyor.

İlk Nerede ve Kim Tarafından Duyuruldu?

• 2026 Ocak sonunda tartışılan yeni düzenleme, ilk olarak Türkiye’de teknoloji ve ekonomi odaklı haber sitelerinde, BTK ve hükümet çevrelerine dayandırılan haberler şeklinde gündeme taşındı.

• Haberde adı geçen muhatap, daha çok Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu (BTK) ve “sosyal medya yasası”na benzer bir model hazırlayan hükümet kanadı olarak belirtiliyor; doğrudan Steam veya Epic Games’ten resmi açıklama bulunmuyor.

• Yasa henüz taslak aşamasında olduğu için, Resmî Gazete veya BTK’nın resmi duyuru sayfalarında yayımlanmış nihai bir metin yok; bu da sürecin şu an “haber ve kulis bilgisi” düzeyinde olduğuna işaret ediyor.

Yabancı Kaynaklarda Nasıl Geçiyor?

Yabancı basın şu an doğrudan “Steam, Epic için Türkiye’de temsilci zorunluluğu” başlıklı kapsamlı haberler üretmiş değil; ancak üç ana bağlamda Türkiye’ye atıf yapıyor:

• Türkiye’nin 2020’de yürürlüğe giren sosyal medya yasası kapsamında, günlük 1 milyon kullanıcı eşiğini aşan yabancı sosyal ağlara Türkiye’de temsilci atama zorunluluğu getirdiği, İngilizce hukuki değerlendirmelerde detaylıca anlatılıyor.

• Uluslararası insan hakları ve hukuk odaklı kuruluşlar, bu sosyal medya temsilci zorunluluğunu ifade özgürlüğü ve veri talebi baskısı açısından eleştirel makalelerle inceliyor; bu makalelerde Türkiye, “platformları yerelleştirme ve ağır idari yaptırımla zorlayan ülkeler” arasında anılıyor.

• Türkiye, Hindistan’ın 2021 tarihli IT Rules düzenlemeleri ve Almanya’nın NetzDG yasasıyla birlikte, “platformlardan yerel temsilci, hızlı içerik kaldırma, şeffaflık raporu, ağır para cezası” isteyen ülkeler listesinde örnek vaka olarak gösteriliyor.

Bu yüzden yabancı kaynaklarda yeni taslak doğrudan işlenmese de, “Türkiye’nin oyun platformlarına sosyal medya benzeri temsilci zorunluluğu getirmesi, önceki sosyal medya yasasının doğal devamı” şeklinde yorumlanmaya açık bir çerçeve oluşmuş durumda.

Düzenleme Hakkındaki Görüşler

Türkiye içi yorumlar (Türkçe kaynaklar üzerinden özet):

• Oyun ve teknoloji çevrelerinde, taslağın “ek bir sansür ve erişim engeli baskısı” yaratacağı, platformların Türkiye pazarını terk etmesi veya fiyat/yatırım stratejilerini değiştirmesi gibi risklere yol açabileceği dile getiriliyor.

• Destek veren görüşler ise, çocukların zararlı içerikten korunması, kumar/loot box benzeri unsurların daha sıkı denetlenmesi ve vergi – tüketici şikâyeti süreçlerinin kolaylaşması argümanını öne çıkarıyor.

• Hukukçular, sosyal medya yasasında olduğu gibi, temsilcinin Türkiye’de bulunmasının devletin bilgi ve veri taleplerini hızlandıracağını; bunun hem kullanıcı gizliliği hem de şirketlerin hukuki risk yönetimi açısından kritik olacağını vurguluyor.

Yabancı analizlerden çıkarılabilecek paralel değerlendirmeler:

• Türkiye’nin sosyal medya temsilci zorunluluğu, insan hakları ve ifade özgürlüğü perspektifinden “devlete daha geniş içerik kaldırma ve hesap baskılama imkânı tanıdığı” gerekçesiyle eleştiriliyor; benzer mantığın oyun mağazalarına genişlemesi halinde benzer tartışmanın tekrarlanacağı öngörülüyor.

• Hindistan’daki IT Rules 2021 için yazılan eleştirilerde, yerel temsilci ve uyum sorumlularının ağır cezai risk altında bırakılmasının, şirketlerin içerik kaldırma taleplerine “aşırı uyum” göstermesine yol açabileceği uyarısı yapılıyor; bu uyarı Türkiye örneğiyle birlikte anılıyor.

• Almanya’nın NetzDG yasası örneğinde ise, ağır para cezaları ve şikâyetlere kısa sürede cevap zorunluluğunun, platformları “şüpheli tüm içerikleri güvenli tarafta kalmak için kaldırmaya” teşvik ettiği, bunun da aşırı sansür tehlikesi yarattığı savunuluyor.

Dünyadan Benzer Örnekler

Türkiye’nin oyun mağazalarına getirmeyi tartıştığı temsilci ve denetim modeline benzer üç büyük örnek öne çıkıyor:

1. Türkiye’nin sosyal medya yasası (2020 sonrası)

• 5651 sayılı Kanun’da yapılan değişiklikle, Türkiye’den günlük 1 milyonun üzerinde erişim alan yabancı sosyal ağlara Türkiye’de temsilci atama, BTK’ya bilgi verme, içerik kaldırma/taleplere sürede yanıt verme ve şeffaflık raporu yayımlama yükümlülüğü getirildi.

• Bu yükümlülüğe uymayan platformlara önce para cezaları, ardından reklam yasağı ve bant daraltma gibi kademeli yaptırımlar öngörüldü; büyük platformların önemli kısmı sonunda Türkiye’de temsilci atadı.

2. Hindistan – Information Technology Rules 2021

• Hindistan’ın IT Rules 2021’i, 50 milyonun üzerinde kullanıcısı olan “Significant Social Media Intermediaries” için yerel uyum sorumlusu, şikâyet yetkilisi ve nodal iletişim kişisi atama; hükümet taleplerine hızlı cevap verme; belirli içerikleri tespit eden teknolojik sistemler geliştirme gibi yükümlülükler getirdi.

• Akademik ve hukuki analizlerde, bu kuralların sosyal medya şirketlerine aşırı sorumluluk yüklediği, ifade özgürlüğünü baskılayabileceği ve platformların kendilerini hukuken korumak için daha agresif içerik kaldırma yoluna gidebileceği belirtiliyor.

3. Almanya – NetzDG (Network Enforcement Act)

• Almanya’nın NetzDG yasası, nefret söylemi ve belirli türdeki yasa dışı içeriklerle mücadele için, büyük sosyal ağlardan Almanya’da bir hizmet/temsil ajanı bulundurmalarını, kullanıcı şikâyetlerini alma ve belirli sürelerde yanıtlama, düzenli şeffaflık raporları yayımlama gibi yükümlülükler istiyor.

• Yasaya uymayan şirketler için 50 milyon avroya kadar idari para cezası söz konusu; hukukçular, bunun da platformları “her şüpheli içeriği kaldırmaya” yöneltip orantısız sansür riski yarattığını vurguluyor.

Bu örnekler, Türkiye’de oyun platformlarına getirilmeye çalışılan temsilci zorunluluğunun, küresel ölçekte platformları yerelleştirip daha doğrudan denetlemek isteyen genel eğilimin parçası olarak okunabileceğini gösteriyor.

Kaynakça

Guden Law Firm – “Turkey Tightens Internet & Social Media with Amendments to the Internet Law”:

Ayşegül Zengin Law Office – “Social Media Law”:

MBKaya – “The Turkish Internet Law – Full Translation”:

International Bar Association – “Human rights responsibilities of social media platforms under Turkey’s new internet law”:

PRS India – “The Information Technology (Intermediary Guidelines and Digital Media Ethics Code) Rules, 2021”:

Illinois JLTP – “Treading The Path of Over-Regulating Intermediaries: India’s IT Rules, 2021”:

LinkedIn Article – Ravi Singhania, “Significant Social Media Intermediaries (SSMIs)”:

Wikipedia – “Network Enforcement Act (NetzDG)”:

Tworek, Leerssen – “An Analysis of Germany’s NetzDG Law”: