Selamun aleyküm dostlar,
Bu konuya geçmeden önce küçük bir hatırlatma yapalım. Daha önce Well-Known Portlar ve TCP/UDP konularını konuşmuştuk. Eğer onları öğrendiyseniz, işte şimdi taşları tam yerine oturtup temeli sağlamlaştıracağız. Çünkü firewall dediğimiz şey, o iki konunun devamı.
Hatırlayın…
İlk konuda portları apartmandaki daire kapıları gibi düşünmüştük.
İkinci konuda TCP’yi işini düzgün yapan, imza almadan gitmeyen postacıya, UDP’yi ise “ben bırakıp kaçayım” diyen aceleci kuryeye benzetmiştik.
Şimdi şöyle bir durup düşünelim.
Bu kapılar açık kalırsa, kuryeler içeri sorgusuz girerse ne olur?
Sadece kurye değil… hırsızı da girer, elin yabancı da girer.
İşte tam bu noktada devreye Firewall giriyor. Yani internetteki evimizin güvenlik görevlisi.
Yine şunu belirtmek istiyorum bu anlatım benim gibi bilmeyen ama öğrenmek isteyen, merak eden kardeşlerimiz için. Baştan alalım ve tane tane gidelim. Tekrardan şuna değineceğim "Uzman olanlar zaten biliyor, onlardan ricam ufak bir hoşgörü
"
Amacıma değinecek olursam eğer “Firewall” kelimesini duyunca artık kafada net şekilde bir sahne canlansın.
Acelemiz yok, hadi başlayalım.
Firewall Nedir?
Firewall bilgisayarının, telefonunun ya da ev ağının internete açılan kapısında duran kontrol noktasıdır.
Aslında yaptığı iş çok net:
• İnternetten gelen her misafire (veri paketine) bakar
• “Sen kimsin? Nereden geliyorsun? Hangi kapıyı (portu) kullanıyorsun?” diye sorar.
• TCP misin, UDP misin? Güvenilir misin, değil misin kardeşim ?
• Gider ve kurallara bakar ardından karar verir.
• Gir (allow) - Gel kardeşim seni tanıyorum.
• Geri dön (block / deny) - Kusura bakma kardeş seni tanımıyorum.
Bunu da kapıda ki "Güvenlik Görevlisine" benzetelim.
Büyük bir apartmanda yaşadığını düşün.(önce ki konu da büyük düşünmüştük
)
Bu apartman senin bilgisayarın ya da ev ağın.
• Tek bir dış kapısı var → internet bağlantısı.
• İçeride bir sürü daire var → portlar
Güvenlik görevlisi YOKSA
• Kapıdan herkes girer.
• “Ben komşuyum” diyen girer.
• Hırsızlar falan girer.
• Yabancı kapı kapı dolaşır.
• Postacı yanlış daireye paket bırakır.
Güvenlik görevlisi VARSA
• Kapıya gelene sorar “Kime geldin kardeşim? Hangi daireye?”
• “80 numaralı daire mi?” → “Tamam, web sitesi seni bekliyor, geç.”
• “3389’a geldim” diyene → “O daire kapalı kardeşim, yol al gürü git.”
• Kimliği belirsiz olana → “Kusura bakma, seni tanımıyorum içeri alamam.”
Firewall işte tamda bu amca.
Hackerları, yabancıları, zararlı trafiği, saçma sapan istekleri kapıda tutar.
Gel bir de günlük hayattan düşünelim:
• Akraban gelecek → Kapıyı açarsın içeri alırsın.
• Tanımadığın biriyse → Kapı deliğinden bakarsın temkinli olursun
• Gecenin köründe kapı çalarsa → Kimsin kardeşim bu saatte. İki üç kere düşünürsün.
Firewall da aynı mantıkla çalışır.
Hatta der ki “Hiç işin olmayan kapıyı neden açık bırakıyorsun kardeşim?” ve gereksiz portları tamamen kapatır.
Şimdi gelelim Firewall Türlerine
1.Yazılımsal Firewall
Bilgisayarın veya telefonun içindeki bekçi.
• Windows, macOS, Android, iOS’ta genellikle yüklü olarak gelir.
• “Bu program internete çıksın mı?” diye sorabilir.
• Çok detaylı kontrol sağlar.
Evinin kapısında ekstra kilit gibi düşün.
2.Donanımsal Firewall
Modem/Router üzerinde olan bekçi.
• Evdeki tüm cihazları tek noktadan kontrol eder ve korur.
• Hatta bilgisayarın, telefonunun kapalıyken bile çalışır.
Bunu da apartman girişindeki güvenlik kulübesi gibi düşün.
3.Profesyonel Firewall’lar
Şirketlerin en sevdiği, vazgeçilmezi.
• Sadece kapıya bakmaz, kuryenin çantasının içine de bakar.
• “X çalışan youtube izliyor? Ne yapıyorsun kardeşim? Mesai saatinde yasak izleyemezsin” diyebilir.
Bunu da havalimanı güvenliği gibi düşün.Tüm eşyalarını x-rayden geçiriyor, kemerini, ayakkabını çıkıyor
Kısaca şirket değilsen.Ev kullanıcısı isen yazılımsal + modem firewall fazlasıyla yeterli olacaktır.
Firewall Nasıl Çalışır?
İnternetten bir paket geldi diyelim.Firewall sırayla şunlara bakar
• Hangi port? (80, 22, bilinmeyen?)
• TCP mi UDP mi?
• Kaynak IP güvenilir mi?
• Gider kuralları açar ve kuralları yukarıdan aşağıya doğru okur.
Örneğin:
• 80 / TCP → izin ver
• 3389 / TCP → engelle
• Tanımsız her şey → engelle
En sonunda karar verir: Geç ya da çöpe at.
Kısaca Stateful – Stateless Meselesine Değinelim (Hatırlayan vs Unutan Bekçi)
Stateless (Unutan)
• Herkese baştan sorar.
• Önceki konuşmayı hatırlamaz.
• Daha kolay kandırılır.
Stateful (Hatırlayan)
• Başlayan bağlantıyı takip eder.
• “Bu konuşma daha önce başlamıştı” der.
• Sahte paketleri yakalar.
Modern firewall’ların neredeyse tamamı stateful olarak çalışır.
Peki Güvenlikte Neden Hayat Kurtarır?
• Hackerlar genellikle önce portları tarar → Kapılar açıksa sızıntı işlemlerini başlatır. Kapılar kapalıysa kusura bakma kardeşim giremezsin.
• DDoS’ta binlerce istek gelir → Firewall “yeter kardeşim daha fazlasına müsade etmem” der.
• İçeri sızmış virüs mü var? Dışarı veri göndermesin diye giden trafiği de kontrol eder.
Yani sadece kapıyı değil, evden çıkanları da izlemeye alır.
Bu Konuda da Yanlış Bilinenlere Değinelim
• “Antivirüs var, firewall’a gerek yok”
→ Yanlış
. Biri içeriyle, biri dışarıyla ilgilenir. Takım oyunu gibi düşün.
• “Firewall interneti yavaşlatır”
→ Yanlış. Modern firewall’lar o kadar hızlı ki fark etmezsin bile.
• “Sadece hackerlar için”
→ Yanlış. Banka işlemleri, oyunlar, güncellemeler… Kısaca herkes için.
Kısaca Toparlacak olursak
Firewall;
• Portların kapısını tutan
• TCP/UDP trafiğini denetleyen
• İnternetteki evimizin bekçisidir.
İyi bir firewall varsa, hacker kapıda kalır ve şunu söyler:
“Yanlış adrese geldin kardeşim…”
Sağlıcakla kalın, esen kalın
Bu konuya geçmeden önce küçük bir hatırlatma yapalım. Daha önce Well-Known Portlar ve TCP/UDP konularını konuşmuştuk. Eğer onları öğrendiyseniz, işte şimdi taşları tam yerine oturtup temeli sağlamlaştıracağız. Çünkü firewall dediğimiz şey, o iki konunun devamı.
Hatırlayın…
İlk konuda portları apartmandaki daire kapıları gibi düşünmüştük.
İkinci konuda TCP’yi işini düzgün yapan, imza almadan gitmeyen postacıya, UDP’yi ise “ben bırakıp kaçayım” diyen aceleci kuryeye benzetmiştik.
Şimdi şöyle bir durup düşünelim.
Bu kapılar açık kalırsa, kuryeler içeri sorgusuz girerse ne olur?
Sadece kurye değil… hırsızı da girer, elin yabancı da girer.
İşte tam bu noktada devreye Firewall giriyor. Yani internetteki evimizin güvenlik görevlisi.
Yine şunu belirtmek istiyorum bu anlatım benim gibi bilmeyen ama öğrenmek isteyen, merak eden kardeşlerimiz için. Baştan alalım ve tane tane gidelim. Tekrardan şuna değineceğim "Uzman olanlar zaten biliyor, onlardan ricam ufak bir hoşgörü
"Amacıma değinecek olursam eğer “Firewall” kelimesini duyunca artık kafada net şekilde bir sahne canlansın.
Acelemiz yok, hadi başlayalım.
Firewall Nedir?
Firewall bilgisayarının, telefonunun ya da ev ağının internete açılan kapısında duran kontrol noktasıdır.
Aslında yaptığı iş çok net:
• İnternetten gelen her misafire (veri paketine) bakar
• “Sen kimsin? Nereden geliyorsun? Hangi kapıyı (portu) kullanıyorsun?” diye sorar.
• TCP misin, UDP misin? Güvenilir misin, değil misin kardeşim ?
• Gider ve kurallara bakar ardından karar verir.
• Gir (allow) - Gel kardeşim seni tanıyorum.
• Geri dön (block / deny) - Kusura bakma kardeş seni tanımıyorum.
Bunu da kapıda ki "Güvenlik Görevlisine" benzetelim.
Büyük bir apartmanda yaşadığını düşün.(önce ki konu da büyük düşünmüştük
)Bu apartman senin bilgisayarın ya da ev ağın.
• Tek bir dış kapısı var → internet bağlantısı.
• İçeride bir sürü daire var → portlar
Güvenlik görevlisi YOKSA
• Kapıdan herkes girer.
• “Ben komşuyum” diyen girer.
• Hırsızlar falan girer.
• Yabancı kapı kapı dolaşır.
• Postacı yanlış daireye paket bırakır.
Güvenlik görevlisi VARSA
• Kapıya gelene sorar “Kime geldin kardeşim? Hangi daireye?”
• “80 numaralı daire mi?” → “Tamam, web sitesi seni bekliyor, geç.”
• “3389’a geldim” diyene → “O daire kapalı kardeşim, yol al gürü git.”
• Kimliği belirsiz olana → “Kusura bakma, seni tanımıyorum içeri alamam.”
Firewall işte tamda bu amca.
Hackerları, yabancıları, zararlı trafiği, saçma sapan istekleri kapıda tutar.
Gel bir de günlük hayattan düşünelim:
• Akraban gelecek → Kapıyı açarsın içeri alırsın.
• Tanımadığın biriyse → Kapı deliğinden bakarsın temkinli olursun
• Gecenin köründe kapı çalarsa → Kimsin kardeşim bu saatte. İki üç kere düşünürsün.
Firewall da aynı mantıkla çalışır.
Hatta der ki “Hiç işin olmayan kapıyı neden açık bırakıyorsun kardeşim?” ve gereksiz portları tamamen kapatır.
Şimdi gelelim Firewall Türlerine
1.Yazılımsal Firewall
Bilgisayarın veya telefonun içindeki bekçi.
• Windows, macOS, Android, iOS’ta genellikle yüklü olarak gelir.
• “Bu program internete çıksın mı?” diye sorabilir.
• Çok detaylı kontrol sağlar.
Evinin kapısında ekstra kilit gibi düşün.
2.Donanımsal Firewall
Modem/Router üzerinde olan bekçi.
• Evdeki tüm cihazları tek noktadan kontrol eder ve korur.
• Hatta bilgisayarın, telefonunun kapalıyken bile çalışır.
Bunu da apartman girişindeki güvenlik kulübesi gibi düşün.
3.Profesyonel Firewall’lar
Şirketlerin en sevdiği, vazgeçilmezi.
• Sadece kapıya bakmaz, kuryenin çantasının içine de bakar.
• “X çalışan youtube izliyor? Ne yapıyorsun kardeşim? Mesai saatinde yasak izleyemezsin” diyebilir.
Bunu da havalimanı güvenliği gibi düşün.Tüm eşyalarını x-rayden geçiriyor, kemerini, ayakkabını çıkıyor
Kısaca şirket değilsen.Ev kullanıcısı isen yazılımsal + modem firewall fazlasıyla yeterli olacaktır.
Firewall Nasıl Çalışır?
İnternetten bir paket geldi diyelim.Firewall sırayla şunlara bakar
• Hangi port? (80, 22, bilinmeyen?)
• TCP mi UDP mi?
• Kaynak IP güvenilir mi?
• Gider kuralları açar ve kuralları yukarıdan aşağıya doğru okur.
Örneğin:
• 80 / TCP → izin ver
• 3389 / TCP → engelle
• Tanımsız her şey → engelle
En sonunda karar verir: Geç ya da çöpe at.
Kısaca Stateful – Stateless Meselesine Değinelim (Hatırlayan vs Unutan Bekçi)
Stateless (Unutan)
• Herkese baştan sorar.
• Önceki konuşmayı hatırlamaz.
• Daha kolay kandırılır.
Stateful (Hatırlayan)
• Başlayan bağlantıyı takip eder.
• “Bu konuşma daha önce başlamıştı” der.
• Sahte paketleri yakalar.
Modern firewall’ların neredeyse tamamı stateful olarak çalışır.
Peki Güvenlikte Neden Hayat Kurtarır?
• Hackerlar genellikle önce portları tarar → Kapılar açıksa sızıntı işlemlerini başlatır. Kapılar kapalıysa kusura bakma kardeşim giremezsin.
• DDoS’ta binlerce istek gelir → Firewall “yeter kardeşim daha fazlasına müsade etmem” der.
• İçeri sızmış virüs mü var? Dışarı veri göndermesin diye giden trafiği de kontrol eder.
Yani sadece kapıyı değil, evden çıkanları da izlemeye alır.
Bu Konuda da Yanlış Bilinenlere Değinelim
• “Antivirüs var, firewall’a gerek yok”
→ Yanlış
. Biri içeriyle, biri dışarıyla ilgilenir. Takım oyunu gibi düşün.• “Firewall interneti yavaşlatır”
→ Yanlış
. Modern firewall’lar o kadar hızlı ki fark etmezsin bile.• “Sadece hackerlar için”
→ Yanlış
. Banka işlemleri, oyunlar, güncellemeler… Kısaca herkes için.Kısaca Toparlacak olursak
Firewall;
• Portların kapısını tutan
• TCP/UDP trafiğini denetleyen
• İnternetteki evimizin bekçisidir.
İyi bir firewall varsa, hacker kapıda kalır ve şunu söyler:
“Yanlış adrese geldin kardeşim…”
Sağlıcakla kalın, esen kalın
İçeriği görüntülemek için Giriş yapın veya Kayıt olun.
Son düzenleme:
