Fatih Kalender Hoca ile Fetvalar
Gündüz sefere çıkacak olan kimsenin Ramazan ayında geceden hiç oruca niyet etmemesi caiz olur mu?
Oruç e zamanında yani oruçlu olan bir kimsenin bazı durumlarda oruç tutmama ruhsatı vardır bu ayrı bir konu bunlardan bir tanesi de seferilik ancak sual De ifade şu daha henüz İmsak vaktinde yani oruç vakti girmeden kişi seferde değil Mukim Yani kendisi için bir Ruhsat yok Ancak gün içinde sefere çıkacağına binaen şu anda İmsak vaktinde oruca girme zamanında hiç oruça niyet etmeyeyim sorumbu şekilde Evet böyle bir ruhsattan bahsedebilir miyiz bahsedemeyiz mi konunbununla alakalı bununla evimizde işte bütün hemen hemen hemen bütün evlerde bulunan işte asrımızın büyük vakitlerinden Ömer nasuhi Efendi'nin İlmihalinde bu konuda farklı ifadeleri görme imkanımız var ama meseleyi biraz tahkik ettiğimiz izde Hanef kaynaklarına baktığımızda Mütalaa ettiğimizde şunu görüyoruz diyor ki o ki bu an itibarıyla misafir değildir an itibarla mukimdir sefere çıkma niyetindedir sefer ise bir ameldir bir eylemdir bir fiildir fiil ise mücerret niyette gerçekleşmez ancak ihdas ile gerçekleşir O zaman bu insan için bir ruhsat söz konusu değildir Dolayısıyla bu insanın nasıl olsa ben sefere çıkacağım niyetinde olmasıyla şu anda oruca niyet etmeme ruhsatı yok Peki etmese kefaret gerekir mi o ayrı bir konu kefaret gerekmez Ama kefaretin gerekmemesi bu kimsenin bu kişiye ruhsat verildiği anlamı değildir o yüzden diyor yani şöyle bir şey olabilir Siz gün içinde sefere çıkacağım diyorsunuz geceden niyet etmiyorsunuz ama bir şekilde sefere çıkmaya da bilme imkanı vardır Çünkü bu bir fiildir fiil ise mücerret niyetle olmayacaktır bu konu mukimlik misafirlik konusunda da ele alınır yani nasıl Mesela diyelim ki bir yere gittiniz e Orada işte 20 gün kalmaya niyet ettiniz böyle bir durumda orada Siz mukimsiniz
2 gün 3 gün 5 gün kaldıktan sonra ya dediniz ben yarın yola çıkarım yola çıkarım diye niyet etmeniz de siz misafir olur musunuz e cevap olmazsınız siz hala namazları dört rekat kılacaksın Niye Çünkü siz bir fiile niyet ettiniz fiil ise mücerret niyetle olmaz onu ihdas etmeniz gerekir Ama aksi olsa ne demek aksi gittin bir yere seferi Bir Mesafe olan bir yere dediniz ki ben burada 5 gün kalacağım niyetim böyle siz orada seferis siniz iki gün 3 gün kaldıktan sonra dediniz ki ya Burası çok güzelmiş ben en iyisi burada 15 gün kalayım niyet ettiniz niyet eder etmez otomatik olarak Siz Mukim olursunuz vevlev ki namaz içinde olsanız bile Niye ne fark var çünkü sizin orada ikamete niyetiniz seferi terk etmek demektir terk ise bir amelsiz bir eylemsizlik iktir eylemsizlik ise mücerret niyetli olur ama seferi ihdas etmek ise bir fiildir Oysa mücerret niyet değil orada onu ihdas etmeniz gerekecektir arada böyle bir fark vardır
Dolayısıyla Bu kardeşimiz Eee hani ben işte 5 günlüğe bir yere gittim misafirdir yarın şey ben burada 15 gün kalmaya Niyet ettim der demez Mukim olur ama 15 günüyle bir yere gitti mukimdir işte ben burada iki gün sonra çıkarım der demez misafir olmaz ta ki çıkmadıkça sual eden kişi de ben şu anda Mukim im kendi Vatanım dayım ve Mukim iken imsak vakti girdi yani Oruç bana farz oldu ben gün içinde sefere çıkmaya niyetlendim ama sefer bir fiildir ben bu fiili işlemedikçe Şu anda misafir kabul edilmediğim için ruhsattan istifade edecek konumda değilim O yüzden böyle bir kardeşimizin oruca niyet etmemesi caiz olmaz Allah razı olsun hocam
Ramazanda Sefere Çıkacakların Oruca Niyet Etmemesi
Gündüz sefere çıkacak olan kimsenin Ramazan ayında geceden hiç oruca niyet etmemesi caiz olur mu?
Oruç e zamanında yani oruçlu olan bir kimsenin bazı durumlarda oruç tutmama ruhsatı vardır bu ayrı bir konu bunlardan bir tanesi de seferilik ancak sual De ifade şu daha henüz İmsak vaktinde yani oruç vakti girmeden kişi seferde değil Mukim Yani kendisi için bir Ruhsat yok Ancak gün içinde sefere çıkacağına binaen şu anda İmsak vaktinde oruca girme zamanında hiç oruça niyet etmeyeyim sorumbu şekilde Evet böyle bir ruhsattan bahsedebilir miyiz bahsedemeyiz mi konunbununla alakalı bununla evimizde işte bütün hemen hemen hemen bütün evlerde bulunan işte asrımızın büyük vakitlerinden Ömer nasuhi Efendi'nin İlmihalinde bu konuda farklı ifadeleri görme imkanımız var ama meseleyi biraz tahkik ettiğimiz izde Hanef kaynaklarına baktığımızda Mütalaa ettiğimizde şunu görüyoruz diyor ki o ki bu an itibarıyla misafir değildir an itibarla mukimdir sefere çıkma niyetindedir sefer ise bir ameldir bir eylemdir bir fiildir fiil ise mücerret niyette gerçekleşmez ancak ihdas ile gerçekleşir O zaman bu insan için bir ruhsat söz konusu değildir Dolayısıyla bu insanın nasıl olsa ben sefere çıkacağım niyetinde olmasıyla şu anda oruca niyet etmeme ruhsatı yok Peki etmese kefaret gerekir mi o ayrı bir konu kefaret gerekmez Ama kefaretin gerekmemesi bu kimsenin bu kişiye ruhsat verildiği anlamı değildir o yüzden diyor yani şöyle bir şey olabilir Siz gün içinde sefere çıkacağım diyorsunuz geceden niyet etmiyorsunuz ama bir şekilde sefere çıkmaya da bilme imkanı vardır Çünkü bu bir fiildir fiil ise mücerret niyetle olmayacaktır bu konu mukimlik misafirlik konusunda da ele alınır yani nasıl Mesela diyelim ki bir yere gittiniz e Orada işte 20 gün kalmaya niyet ettiniz böyle bir durumda orada Siz mukimsiniz
2 gün 3 gün 5 gün kaldıktan sonra ya dediniz ben yarın yola çıkarım yola çıkarım diye niyet etmeniz de siz misafir olur musunuz e cevap olmazsınız siz hala namazları dört rekat kılacaksın Niye Çünkü siz bir fiile niyet ettiniz fiil ise mücerret niyetle olmaz onu ihdas etmeniz gerekir Ama aksi olsa ne demek aksi gittin bir yere seferi Bir Mesafe olan bir yere dediniz ki ben burada 5 gün kalacağım niyetim böyle siz orada seferis siniz iki gün 3 gün kaldıktan sonra dediniz ki ya Burası çok güzelmiş ben en iyisi burada 15 gün kalayım niyet ettiniz niyet eder etmez otomatik olarak Siz Mukim olursunuz vevlev ki namaz içinde olsanız bile Niye ne fark var çünkü sizin orada ikamete niyetiniz seferi terk etmek demektir terk ise bir amelsiz bir eylemsizlik iktir eylemsizlik ise mücerret niyetli olur ama seferi ihdas etmek ise bir fiildir Oysa mücerret niyet değil orada onu ihdas etmeniz gerekecektir arada böyle bir fark vardır
Dolayısıyla Bu kardeşimiz Eee hani ben işte 5 günlüğe bir yere gittim misafirdir yarın şey ben burada 15 gün kalmaya Niyet ettim der demez Mukim olur ama 15 günüyle bir yere gitti mukimdir işte ben burada iki gün sonra çıkarım der demez misafir olmaz ta ki çıkmadıkça sual eden kişi de ben şu anda Mukim im kendi Vatanım dayım ve Mukim iken imsak vakti girdi yani Oruç bana farz oldu ben gün içinde sefere çıkmaya niyetlendim ama sefer bir fiildir ben bu fiili işlemedikçe Şu anda misafir kabul edilmediğim için ruhsattan istifade edecek konumda değilim O yüzden böyle bir kardeşimizin oruca niyet etmemesi caiz olmaz Allah razı olsun hocam